Typy otyłości

• Home
• Forum
• Kontakt

Typy otyłości

Możemy wyróżnić dwa typy otyłości ze względu na etiopatogenezę czyli czynniki powodujące:

1) Pierwotna - powstaje przy współudziale wielu czynników:

• Czynnik genetyczny – w tym przypadku otyłość ma charakter rodzinny. Stwierdzono, że otyłość może mieć uwarunkowanie genetyczne, choć nie poznano dokładnie mechanizmu dziedziczenia otyłości;
• Czynnik biologiczny (fizjologiczny) – odżywianie się człowieka jest regulowane przez ośrodkowy układ nerwowy (ośrodek podwzgórzowy, układ limbiczny, jądro migdałowate i korę mózgową). Ośrodki te są odpowiedzialne za kształtowanie uczucia głodu i sytości. Nasz apetyt zależny jest więc od składu pokarmu, jaki spożywamy, częstości przyjmowanych posiłków i ich wielkości. Na poziom łaknienia wpływ mają neurotransmitery , które regulują pobór pokarmu (zwiększając lub zmniejszając zapotrzebowanie), a w szczególności: noradrenalina (która zwiększa apetyt na węglowodany), serotonina (która działa przeciwstawnie, hamując apetyt na węglowodany), galanina (podsyca apetyt na pokarmy tłuste), dopamina (wpływa hamująco na przyjmowanie tłuszczy). Każde zaburzenie w obrębie tych ośrodków może mieć wpływ na zmianę sposobu odżywania się, co w konsekwencji doprowadzić może do otyłości;
• Styl życia – w tym wypadku najistotniejsze znaczenie ma aktywność fizyczna, która umożliwia wydatkowanie energii zgromadzonej w zapasach tkanki tłuszczowej. Zmiana trybu życia na siedzący, spożywanie przetworzonej żywności bogatej w szkodliwe tłuszcze trans (chipsy, pokarmy typu Fast-food) oraz cukry proste, niezrównoważona dieta (obfita w tłuszcze zwierzęce) sprawia, że podaż energii dostarczanej wraz z pokarmem sporo przewyższa zapotrzebowanie naszego organizmu. Szkodliwe jest również palenie papierosów, które wedle niektórych działa hamująco na apetyt i pozwala utrzymać w ryzach wagę ciała. Stawka jest jednak wysoka – palenie jest sprawcą wielu chorób serca i całego układu krwionośnego. Również częste spożywanie alkoholu ma szkodliwe działanie – jest on bowiem bogaty w tzw. puste kalorie czyli nie ma żadnych składników odżywczych. Co więcej, wypłukuje z organizmu mikroelementy i powoduje odwodnienie. Ponadto, przyjmowany nadmiernych ilościach jest przyczyną chorób wątroby oraz pęcherzyka żółciowego;
• Czynnik psychologiczny – otyłość jest w tym przypadku ściśle powiązana z zaburzeniami nastroju. Może być traktowana jako utrata kontroli nad jedzeniem. Jedzenie może stać się „polepszaczem nastroju”, sposobem odreagowywanie złych emocji albo po prostu odtrutką na nudę. Osoba otyła może jednocześnie bać się kontaktu z ludźmi i w obawie przed odrzuceniem stroni od innych, zamykając się we własnym świecie. U osób takich istnieje mechanizm kompensacji – jedząc, na chwilę zapominają o problemach dnia codziennego. Jednocześnie osoby otyłe żyją w złudnym przekonaniu, że schudnięcie rozwiąże wszystkie dotychczasowe problemy.

2) Otyłość wtórna – powstaje jako efekt chorób metabolicznych, ośrodkowego układu nerwowego, wad chromosomalnych, uszkodzenia podwzgórza mózgu lub przyjmowania leków.  Czynniki, które wywołują otyłość wtórną to mi. in.

3) Choroby podwzgórza: zaburzenia neurologiczne, guzy, stany zapalne, dystrofia tłuszczowo-płciowa, zespół Froehlicha, zespół Blounta; Endokrynopatie: niedoczynność tarczycy (wzrost stężenia TSH), niedobór hormonów wzrostu, zespół przekwitania, rzekoma niedoczynność przytarczyc, hipogonadyzm, zespół przekwitania, zespół Cushinga, hiperinsulinizm pierwotny; Zespoły uwarunkowane genetycznie: zespół Turnera, zespół Downa, choroba Dercuma, zespół Padera Wiliego, zespół Lawrece’a Moon-Bidela;

3) Stosowanie niektórych leków: przeciwdepresyjnych, neuroleptyków, przeciwcukrzycowych, steroidów i glikokortykosteroidów, estrogenów, progesteronu, pochodnych fenotiazyny.